Staż przeznaczony jest dla młodych bezrobotnych do 25 roku życia oraz bezrobotnych absolwentów szkół wyższych, którzy nie ukończyli 27 roku życia.

Osoby bezrobotne zaliczone przez ustawę do kategorii bezrobotnych będących w szczególnej sytuacji na rynku pracy mogą liczyć na możliwość korzystania z dwóch specjalnych instrumentów ich aktywizacji zawodowej to jest : stażu i przygotowania zawodowego w miejscu pracy.

Natomiast przygotowanie zawodowe przeznaczone jest dla osób bezrobotnych długotrwale, bezrobotnych bez kwalifikacji zawodowych, bezrobotnych powyżej 50 roku życia, bezrobotnych wychowujących samotnie co najmniej jedno dziecko do 7 roku życia oraz bezrobotnych będących osobami niepełnosprawnymi.

* Staż służy nabywaniu przez bezrobotnego umiejętności praktycznych do wykonywania pracy przez wykonywanie zadań w miejscu pracy bez nawiązania stosunku pracy z pracodawcą;

* Przygotowanie zawodowe w miejscu pracy służy zdobywaniu nowych kwalifikacji lub umiejętności zawodowych poprzez praktyczne wykonywanie zadań zawodowych na stanowisku pracy według ustalonego programu uzgodnionego pomiędzy starostą, pracodawcą i bezrobotnym.

Bezrobotni w trakcie odbywania stażu lub przygotowania zawodowego w miejscu pracy otrzymują od starosty stypendium w wysokości zasiłku dla bezrobotnych. Staż i przygotowanie zawodowe w miejscu pracy odbywają się na podstawie umowy zawieranej pomiędzy pracodawcą organizującym staż lub przygotowanie a starostą. Starosta przed skierowaniem bezrobotnego na staż lub przygotowanie zawodowe, może go skierować na badania lekarskie a jeśli charakter pracy tego wymaga na specjalistyczne badania lekarskie lub testy psychologiczne. W umowie pracodawca zobowiązuje się do przeprowadzenia stażu lub przygotowania zawodowego zgodnie z ustalonym programem.

Pracodawca organizujący staż lub przygotowanie zawodowe w miejscu pracy ponadto zobowiązany jest między innymi do:
* Zapoznania bezrobotnego z programem stażu lub przygotowania zawodowego,
* Zapoznania bezrobotnego z jego obowiązkami i uprawnieniami,
* Zapewnienia bezrobotnemu profilaktycznej ochrony zdrowia w zakresie przewidzianym dla pracowników,
* Przeszkolenia bezrobotnego na zasadach przewidzianych dla pracowników zakresie bezpieczeństwa i higieny pracy, przepisów przeciwpożarowych oraz zapoznaje go z obowiązującym regulaminem pracy.

Bezrobotny odbywający staż lub przygotowanie zawodowe w miejscu pracy powinien:
* przestrzegać ustalonego rozkładu czasu pracy,
* sumiennie wykonywać zadania objęte programem stażu lub przygotowania zawodowego,
* przestrzegać przepisów i zasad obowiązujących pracowników zatrudnionych w zakładzie pracy, a w szczególności zasad bezpieczeństwa i higieny pracy oraz przepisów przeciwpożarowych.

W 2005 r. na finansowanie staży oraz przygotowania zawodowego w miejscu pracy wydatkowana została z Funduszu Pracy kwota - 794 mln zł. Przeciętnie w każdym miesiącu odbywało staż lub przygotowanie zawodowe w miejscu pracy ok. 100 tys. bezrobotnych.
W planie Funduszu Pracy na 2006 r. na finansowanie kosztów odbywania stażu lub przygotowania zawodowego w miejscu pracy przewidziana została łączna kwota - 780 mln zł. Przy założeniu 6-miesięcznego przeciętnego okresu trwania stażu lub przygotowania zawodowego, oznacza to że w 2006 r. odbywać będzie staż lub przygotowanie zawodowe w miejscu pracy ok. 180 tys. bezrobotnych.