Kryzys wygonił Polaków na chorobowe

Obawy przed utratą pracy przyczyniły się do ubiegłorocznego wzrostu absencji chorobowej w Polsce, która jest najwyższa w Europie

Wskaźnik absencji chorobowej, który pracodawcy nazywają niekiedy wskaźnikiem lenistwa, a eksperci HR — miarą zaangażowania pracowników, wzrósł w ubiegłym roku do rekordowych 5,5 proc. Co oznacza, że przeciętny, zatrudniony na etacie Polak spędził na zwolnieniu 5,5 proc. dni roboczych - najwięcej od trzech lat i najwięcej wśród pracowników w Europie — informuje najnowszy raport Saratoga HC Benchmarking firmy doradczej PricewaterhouseCoopers, przygotowany na podstawie badania, które objęło 16 tysięcy firm z ponad stu państw na świecie, w tym 52 z Polski.

Zwolnienia na koniec miesiąca

- Do zwiększenia poziomu absencji chorobowej doprowadziło spowolnienie gospodarcze.

Widać to nie tylko w Polsce ale i w całej Europie, gdzie ten wskaźnik wzrósł do 4,9 proc. — wyjaśnia Paweł Dziechciarz, menedżer w zespole doradztwa HR w PwC. Jak dodaje, polskie firmy uczestniczące w tegorocznym badaniu zwracały uwagę, że liczba zwolnień rosła często pod koniec miesiąca (gdy pracodawcy przeprowadzający cięcia zatrudnienia najczęściej wręczają wypowiedzenia). Z początkiem kolejnego miesiąca pracownicy wracali do zdrowia.

- Osoby, które boją się utraty pracy często uciekają na zwolnienia. To przejaw braku zaufania wobec pracodawcy — mówi Monika Zakrzewska, ekspert PKPP Lewiatan.

Ten związek koniunktury na rynku pracy i absencji potwierdzają też dane ZUS - według nich w I półroczu tego roku (gdy firmy ograniczyły zwolnienia i chętniej zatrudniały) łączna liczba dni absencji chorobowej zmalała do 97,5 tys. ze 111,2 tys. rok wcześniej. Zdaniem Moniki Zakrzewskiej, na wysoką absencję chorobową w Polsce ma też wpływ wysoki udział szarej strefy; w wielu firmach wyraźny wzrost zachorowań widać latem, gdy jest dużo prac sezonowych w budownictwie i rolnictwie.

- Częste wykorzystywane zwolnień lekarskich niezgodnie z ich przeznaczeniem jest prawdziwą zmorą dla wielu polskich przedsiębiorstw. Niejednokrotnie mają miejsce sytuacje, w których pracownik podczas zwolnienia lekarskiego wykonuje inną pracę zarobkową– podkreśla Piotr Gawełczyk z organizacji Pracodawcy RP. Przypomina wyniki tegorocznej kontroli zwolnień lekarskich przez ZUS, która wykazała, że co dziesiąty pracownik „na chorobowym” był zdolny do pracy.

Menedżerowie nie chorują

Monika Zakrzewska zwraca uwagę, że wskaźnik absencji maleje wraz ze stanowiskiem pracownika. Kierownicy zespołów i menedżerowie często nie chcą chodzić na zwolnienia i nawet na czas choroby biorą urlop. Robią tak nie tylko dlatego, że więcej zarabiają, a więc i więcej tracą będąc na chorobowym, gdy dostają 80 proc. wynagrodzenia.

Zdaniem Pawła Dziechciarza w Polsce bardziej opłaca się chorować niż w części krajów w Europy (np. w Wielkiej Brytanii czy Rumuni) gdzie za kilka pierwsze dni zwolnienia pracownik nie dostaje w ogóle zapłaty. Eksperci PwC zwracają też uwagę,że wzrost absencji jest często traktowany przez ekspertów HR jako oznaka spadku zaangażowania i motywacji pracowników. Tę korelację potwierdzają niedawne badania firmy TowersWatson, w których co piąty europejski pracodawca narzeka na zbyt niską motywację załogi.

Eksperci PwC zwracają uwagę na jeszcze jedno zjawisko związane z absencją — zwykle jej zwiększenie wiąże się ze wzrostem rotacji pracowników; po pół roku do roku od wzrostu absencji pracownicy zaczynają odchodzić z firmy. W Polsce, wskutek spowolnienia gospodarczego, rotacja kadr w zeszłym roku spadła, ale badania potwierdzają rosnącą gotowość specjalistów i menedżerów do zmiany pracy.

Spowolnienie gospodarcze wpłynęło nie tylko na wzrost absencji chorobowej, ale i na spadek stopy zwrotu z Inwestycji w kapitał ludzki, która w ubiegłym roku zmalała w Polsce aż o jedną trzecią- informuje raport PwC. Nadal jednak z każdej złotówki zainwestowanej w pracownika, pracodawca otrzymuje z powrotem przeciętnie 1,56 zł. To jeden z najlepszych wyników w Europie (wyprzedza nas tylko Rosja) , gdzie przeciętny zwrot z tej inwestycji wynosił 1,17 zł. Jak wyjaśniają eksperci PwC, ten ubiegłoroczny spadek to głównie skutek mniejszych przychodów i zysków wielu firm w Polsce, gdyż zarówno koszty wynagrodzeń pracowników (w przeliczeniu na etat) jak i szkoleń w spadły.

Artykuł "Kryzys wygonił Polaków na chorobowe" ukazał się w Rzeczpopolitej dnia: 28-10-2010
Autor: Anita Błaszczak

Chciałbyś mieć wyszukiwarkę ofert pracy na swojej stronie czy blogu? Nic prostszego. Należy wejść na stronę kreatora wyszukiwarki ofert pracy i wybrać odpowiednie parametry (np. miasto, województwo, branża). Wygenerowany kod jest już gotowy do wstawienia na Twoją stronę.

Zobacz też: HR - oferty pracy, Rosja - oferty pracy, Dobrze płatne zawody