Co jest w cenie książki do nauki

Dlaczego podręczniki drożeją? Według MEN wydawcy nadużywają swojej pozycji na rynku

Komplet nowych podręczników dla pierwszoklasisty kosztuje dziś co najmniej 300 zł, dla gimnazjalisty ok. 500 zł, dla licealisty ok. 600 – 700 zł. Średnio o 60 – 100 zł więcej niż rok temu.

– Co roku kupuję dla córki dziesiątki podręczników, wydaję kilkaset złotych na start – opowiada Aleksandra z Warszawy, mama 13-latki.

– Rodzice co roku skarżą się na ceny podręczników, dlatego staram się ich nie zmieniać. Przez osiem lat uczyłam z tej samej książki – mówi „Rz" Joanna, nauczycielka niemieckiego z  małej miejscowości w Kujawsko-Pomorskiem. Podręcznik do jej przedmiotu kosztuje nawet 100 zł.

Wydawcy twierdzą, że wyprodukowanie podręcznika jest dużo droższe niż powieści.

Na jego cenę składa się wynagrodzenie autora, grafików i fotografów, bo podręczniki są opatrzone kolorowymi zdjęciami, rysunkami.

– W podręcznikach do języka polskiego są fragmenty literatury współczesnej, za którą się płaci osobom mającym prawa autorskie. Kosztuje też praca redaktora, a nie jest łatwa, bo musi skonfrontować treść podręcznika z podstawą programową. Przy beletrystyce tego problemu nie ma – wylicza Witold Szczęsny z Wydawnictwa Szkolnego PWN i przewodniczący Sekcji Wydawców Edukacyjnych w Polskiej Izbie Książki. I dodaje, że więcej kosztuje też skład i łamanie tekstu, bo w podręcznikach są tabelki, specjalnie projektowane rozkładówki. – Drukujemy podręczniki w czterech, a nawet pięciu kolorach. To też więcej kosztuje. Trudno przecież wyprodukować podręcznik w czerni i bieli – argumentuje.

Szczęsny nie zgadza się z zarzutem, że podręczniki są za drogie. – Mówienie o cenie podręcznika jako wysokiej jest nieporozumieniem. Proszę popatrzeć, jakie są ceny innych książek – podkreśla. – Podręcznik kosztujący dwadzieścia parę złotych jest tańszy niż książka beletrystyczna niewymagająca takiej obróbki.

Ale nierzadko bywa, że do jednego przedmiotu trzeba kupić dwa lub trzy podręczniki po dwadzieścia kilka złotych, bo wydawcy drukują je w kilku częściach. – Np. dwie książki do Techniki plus dwa ćwiczenia (na każdy semestr) – mówi Aleksandra z Warszawy. – Po roku okazuje się, że nawet tego nie otworzyli, bo nauczyciel korzysta z innych materiałów.

Ile kosztuje przygotowanie podręcznika, np. języka polskiego, do druku? – To może być 200 tys. zł lub nawet więcej – szacuje Szczęsny.

Za dopuszczenie go do użytku Ministerstwo Edukacji Narodowej pobiera opłatę – 4,8 tys. zł, a jeśli stara książka jest lekko zmodyfikowana (do 20 proc. treści) – 3 tys. zł. Te opłaty MEN przeznacza na wynagrodzenie dla rzeczoznawców, którzy opiniują podręczniki.

Wydawcy opłacają się zmiany, które wymuszą kupno nowego podręcznika. Potwierdza to nauczycielka niemieckiego.

– Wydawnictwa dodają słowo „nowy" przed nazwą podręcznika i ogłaszają, że to wydanie uaktualnione. Potem okazuje się, że zmienili tylko jedno czy dwa ćwiczenia albo fotografię, ale nauczyciele nie mają szansy sprawdzić tego przed początkiem roku – opowiada Joanna. – Starą wersję wydawcy wycofują z rynku, więc nauczyciel nie ma wyjścia i podaje rodzicom nowy tytuł podręcznika.

Co roku przybywa aż ok. 200 nowych podręczników. Wydawcy muszą je przygotowywać tylko wtedy, kiedy zmienia się podstawa programowa. A to w ostatnich latach miało miejsce dwukrotnie: w latach 1999 i 2009

Jednak firmy publikują książki dla uczniów znacznie częściej. W tym roku ministerstwo wydało pozwolenia dla 217 podręczników, rok wcześniej – dla 256.

Z danych resortu edukacji wynika, że w ostatnich latach aż 68 firm składało wnioski o dopuszczenie podręcznika do użytku szkolnego.

– Liczących się na rynku jest 12 – 13 – ocenia Szczęsny.

Jeśli każdy z 5 mln uczniów kupiłby komplet nowych książek, rynek byłby wart nawet 2,5 mld zł. Jednak Witold Szczęsny zaznacza: – Wartość rynku nowych podręczników jest szacowana na 600 mln zł.

To – jak mówi – 40 proc. książek używanych przez uczniów. Reszta to książki z drugiej ręki, ksero czy korzystanie ze skanów umieszczonych w Internecie. Wydawcy starają się zmienić te proporcje. Różnymi sposobami.

Artykuł "Co jest w cenie książki do nauki" ukazał się w Rzeczpopolitej dnia: 27-10-2011
Autor:

Chciałbyś mieć wyszukiwarkę ofert pracy na swojej stronie czy blogu? Nic prostszego. Należy wejść na stronę kreatora wyszukiwarki ofert pracy i wybrać odpowiednie parametry (np. miasto, województwo, branża). Wygenerowany kod jest już gotowy do wstawienia na Twoją stronę.

Zobacz też: oferty pracy - Książ, oferty pracy - woj. kujawsko-pomorskie, oferty pracy - woj. pomorskie, aktor - oferty pracy, fotograf - oferty pracy, grafik - oferty pracy, minister - oferty pracy, nauczyciel - oferty pracy, redaktor - oferty pracy, Dobrze płatne zawody